O regionie

Strona niniejsza ma na celu zaprezentowanie wyjątkowych walorów Cisowsko-Orłowińskiego Parku Krajobrazowego. Kierowana jest do wszystkich którzy marzą o chwilach spędzonych w otoczeniu natury i potrafią zachwycić się jej pięknem o każdej porze dnia i roku. Zapraszamy.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

  Cisowsko-Orłowiński Park Krajobrazowy usytuowany jest w południowo-wschodniej części Gór Świętokrzyskich (mapa), gdzie zajmuje fragment Pasma Orłowińskiego, Pasma Ociesęckiego i Pasma Cisowskiego. Jego największym walorem jest przyroda. Pod względem różnorodności botanicznej przewyższa on Świętokrzyski Park Narodowy. Największym bogactwem środowiska przyrodniczego parku jest szata roślinna. Tej różnorodności towarzyszy bogactwo zespołów leśnych i torfowiskowych chronionych rezerwatach: „Zamczysko”, „Cisów”, „Białe Ługi” i „Słopiec”. Na terenie parku stwierdzono 52 gatunki roślin objętych ochroną i 15 gatunków roślin rzadkich.Środowisko leśne stanowi ostoję dla wielu zwierząt, wśród których można spotkać liczne jelenie, sarny, dziki, borsuki, a nawet łosie i cietrzewie. Stwierdzono obecność ptaka charakterystycznego dla tajgi – zięby jer. W 1985 r. teren parku wybrano do reintrodukcji na Kielecczyźnie bobra europejskiego, który od tego czasu założył tu wiele nowych stanowisk. Na terenie parku występują odsłonięcia skał paleozoicznych, zawierające unikatowe skamieniałości. Grupują się one głównie we wschodniej części parku – w okolicy Widełek, Barda, Zalesia i Łagowa. W tym ostatnim utworzono dwa zespoły przyrodniczo-krajobrazowe: „Dolina Łagowicy” i „Wąwóz Dule” z „Jaskinią Zbójecką” – unikatowe stanowisko wapieni bitumicznych z 200-metrowej długości jaskinią. Rezerwat torfowiskowy „Białe Ługi” utworzony został dla ochrony i zachowania naturalnego kompleksu torfowisk różnych typów i w różnych stadiach rozwojowych, z cennymi zespołami roślinności bagiennej. Szczególnie ważne jest zwłaszcza największe w Górach Świętokrzyskichbezleśne torfowisko wysokie, o powierzchni prawie 140 ha, sprawiające wrażenie zarośniętego jeziora. Charakter torfowiskowo – leśny ma także rezerwat „Słopiec”, w którym pokłady torfu mają 5 m głębokości i dzięki temu można badać przemiany roślinności w ciągu kilku tysięcy lat. Natomiast charakter puszczański ma rezerwat „Zamczysko”, gdzie ochronie podlega pierwotny, mieszany las bukowy stanowiący pozostałość dawnej Puszczy Świętokrzyskiej. Panuje tu buczyna karpacka w odmianie podgórskiej. Wiele buków już dawno przekroczyło 200 lat. Towarzyszą im stare dęby, klony, jawory i jodły oraz bogate runo leśne. Na terenie rezerwatu znajduje się sanktuarium pogańskie, po którym pozostały ziemne wały i tarasy. Charakter pierwotny zachował też rezerwat „Cisów” im. prof. Z. Czubińskiego, w którym można obejrzeć wspaniałe, blisko 200-letnie drzewostany jodłowo – bukowo – dębowe. Spośród kilkunastu pomników przyrody znajdujących się na terenie parku większość to pomniki przyrody nieożywionej. Ich ranga i znaczenie dla nauki są wyjątkowe nie tylko w skali krajowej, ale nawet w skali światowej. Wśród nich znajduje się piaskowcowy próg skalny o wysokości 4 metrów i długości 25 m, w Niwach – rumowisko skalne typu gołoborza, w Sierakowie - odsłonięcie skał wulkanicznych: lamprofirów, w Widełkach – wychodnie skał wulkanicznych diabazów, w Zalesiu – piaskowce płytowe z ordowiku i syluru oraz fauna sylurska. Jako pomniki przyrody chronione są również źródła – w Łagowie i Nowym Stawie. Pozostałości dawnego górnictwa kruszcowego rud ołowiu chronione są w Płuckach. Ponadto ochroną pomnikową objęto cisy i jałowce osiągające wyjątkowy wiek i okazałe rozmiary. Obiekty kulturowe są także wielką wartością parku. Zalicza się do nich zabytkowe układy urbanistyczne takich miejscowości, jak np. Daleszyce, Dębno, Łagów, Raków. Interesujące pod względem architektonicznym kościoły znajdują się w Bardzie, Cisowie, Daleszycach ( z XV w.), Rakowie (dwie świątynie z XVII w.), Skorzeszycach (drewniany, z przełomu XIX i XX w.) oraz w Szumsku (z XVII w.) i Zbelutce Starej (z XIX) w.). W XI w . Łagów był grodem królewskim, a potem przez kilka wieków należał do biskupów włocławskich, którzy utworzyli w okolicy ośrodek górnictwa i hutnictwa rud metali nieżelaznych. Czytelne ślady tej działalności przetrwały do dzisiaj, podobnie jak pozostałości po wydobyciu i przetwarzaniu rud żelaza w pobliżu rzeki Czarnej. Zroby po górnictwie żelaza chronione są w okolicy Daleszyc w zespole przyrodniczo – krajobrazowym „Ostra Górka”. W XVII w. Raków nazywany był stolicą arian, po których pozostały tradycyjne nazwy i dom ministra zboru oraz widoczne w terenie ślady lokacji dwóch kolejnych miast: Dębna i Rembowa. W tym ostatnim zachowały się pozostałości XVII-wiecznego założenia dworskiego i XIV-wiecznego zamku rycerskiego. Interesujące i zabytkowe budowle ziemiańskie przetrwały, w Słopcu (XIX-wieczny zespół dworski), zaś budowle chłopskie – w Cisowie, Dębnie, Gęsicach, Górnie, Widełkach, Woli Jachowej, Zbelutce.

Zadrzewienia śródpolne

Żmije

Żmije

Torfowisko w rezerwacie "Białe Ługi"

Torfowisko w rezerwacie „Białe Ługi”

Jaskinia Zbójecka

Jaskinia Zbójecka

Żeremie bobrowe

Żeremie bobrowe

 

 

 

 

 

 

 

Komentarze są wyłączone.